Kirola
-1
archive,tag,tag-kirola,tag-315,stockholm-core-2.3,select-theme-ver-8.9,ajax_fade,page_not_loaded,menu-animation-underline-bottom,header_top_hide_on_mobile,,qode_menu_,wpb-js-composer js-comp-ver-6.6.0,vc_responsive
  • Sort Blog:
  • All
  • Adolescencia
  • Asexualidad
  • Asexualitatea
  • Bisexualidad
  • Bisexualitatea
  • Colectivos
  • Derechos Humanos
  • Drag
  • Efemerideak
  • Efemérides
  • Estereotipoak
  • Estereotipos
  • Feminismo
  • Feminismoa
  • Giza Eskubideak
  • Gizartea
  • Haurtzaroa
  • Homosexualidad
  • Homosexualitatea
  • Infancia
  • Información Jurídica
  • Informazio Juridikoa
  • Intersexualidad
  • Intersexualitatea
  • Kolektiboak
  • Legea
  • Lesbianismo
  • Lesbianismoa
  • LGTBIfobia
  • Memoria histórica
  • Memoria Historikoa
  • Nafarroa
  • Navarra
  • Nerabezaroa
  • Osasun sexuala
  • Pansexualidad
  • Pansexualitatea
  • Salud sexual
  • Servicios
  • Sexherbesteratzea
  • Sexilio
  • Sexología
  • Sociedad
  • Transexualidad
  • Transexualitatea
  • Vejez
  • Zahartzaroa
  • Zerbitzuak

DEKUMASeko LBT emakume kirolzaleen testigantzak

LBT emakumeek kirolean bizi dituzten bizipenak modu pertsonalagoan islatzeko eta DEKUMAS LBTren egutegia irakurleei hurbiltzeko, 2022ko LBT Kirolaren egutegiko hiru protagonistari elkarrizketa txiki batzuk egin dizkiegu, egutegiko argazkiekin ilustratuak.

KORTAREKIN HITZ EGITEN DUGU, SKATER BOLLERA. DEKUMAS LBTko SKATE TALDEAREN ARDURADUNA.

 

DEKUMAS LBT: Kaixo Korta, zure kirola eta honek ematen dizuna deskribatzen al dizkiguzu?

Korta: Nire kirola skateboarding da. Laburtzeko, skate esaten zaio soilik, hau da, monopatina izendatzeko erabiltzen den terminoa. Kirol honetan, monopatin baten gainean irristatu eta, aldi berean, hainbat trikimailu egin daitezke. Skate batekin praktikatzen da, ahal dela azalera lau batean, biraka ari daitekeen edozein lekutan, dela kalean, dela skateparketan (patinaje-parkeak).

Skateak ahalduntzea ematen dit, lortzen ari zaren erronkak direlako, eta beti hobetzen saiatzeko eta zure beldurren aurka joateko sentsazioa, erortzeko beldurra, zuri min egiteko beldurra, eta, adibidez, pandemian arreta jartzeko balio ere izan dit. Trikimailua ateratzea edo erori gabe mantentzea besterik ez pentsatzeko, eta, orduan, hori nahiko terapeutikoa izan da niretzat.

DEKUMAS LBT: zer esanen zenuke LBT ikusgarritasunari buruz zure kirolean?

Korta: Ba, ea, futbolean jokatzen nuenean, nik uste dut ikusgarritasun handiagoa zegoela bolleren futbolean. Skatea oraindik ere nahiko maskulinoa da, beno, ia kirol guztiak bezala, ingurunea nahiko mutilena da, eta nahiko rol markatua du. Nik uste dut orain, zorionez, hori aldatzen ari dela, baina klasean ikusten dut mutil gehiago daudela, nahiz eta gustatzen zaidan laguntasuna dagoen, guztion artean animatzen gara trikimailuak ateratzeko, eta jendeak esaten dizu: «Egin hau edo probatu bestea». Ez dakit, iruditzen zait kirola ere, banakakoa bada ere, oso laguntasunezkoa dela horregatik eta ez dagoela lehiarik.

LBT ikusgarritasuna, nik ez dut ikusi, baina egia da duela urte asko skatean ibiltzeari utzi ondoren, duela gutxi berreskuratu dudala, eta orain neska asko skatean dabiltzala, eta alderdi horretan ikusgarritasun handiagoa dagoela.

DEKUMAS LBT: nolakoa izan da zure skateko garapena?

Korta: Skatean izan dudan bilakaera eboluzio pertsonal bat egin nahi izatea izan da, zure beldurren aurka joatea, eta, 40 urte badituzu ere, bada, ilusioa izatea, bertan ondo pasatzea, erori arren eta batzuetan atera behar zaizuna ateratzen ez bazaizu ere, nahiko aberasgarria eta oso ahalduntzailea da niretzat.

DEKUMAS LBT: LBT skate talde bat martxan jarri nahi zenuke. Nola lagun dezake skateak LBT emakumeen ikusgarritasuna sustatzen?

Korta: Skatea oso lagungarria izan daiteke LBT emakumeak ikusarazteko, patinatzen ari den neska bat nahikoa da, lehen ez genuen elkar hainbeste ikusten orain pixka bat gehiago, baina hori nahikoa da, eta gero, LBT bazara, nik uste dut hori ikusaraztea garrantzitsua dela rol jakin bateko hain kirol maskulino eta oso zehatz batean. Nik, adibidez, LGTBI pegatinen dekorazioa daramat eta skate orri batzuen atzetik nabil, eta duela gutxi crack bat zen skater bat atera zen armairutik, baina beldur nintzen, ingurua oso matxista zelako LGTBI izatea planteatzen ez den mailan, heteroa zarela besterik ez dute pentsatzen. Orduan, kirol honetan, futbolean bezala, oraindik ikusarazi beharra dagoela ikusten dut. Hala ere, badago mugimendu bat, skatean Queer mugimendua ikustarazten duten aldizkariak daudelako, Estatu Batuetan bereziki, baina orain gehiago ikusten da, eta, zona honetan, Espainian nesken skate-weborri batzuk jarraitzen ditut, eta LBT gaia ere sartzen da batzuetan.

Nik, egun batean Iruñeko Antoniutti parkeko skateparkera patinatzera joan nintzenean, pintada bat ikusi nuen: «Ez dakit nor transexuala da». Orduan, egiteko asko dugula iruditu zitzaidan. Gustatuko litzaidake esprai bat izatea eta zerbait jartzea edo ez dakit… Nik uste dut oraindik ere badagoela rol bat skater gisa oso markatua, eta horregatik egin nahi dut skate LBT talde bat; izan ere, ingurua hartzen badute, beti bezala, eta nik uste dut LGTB mugimendua skatean ez dagoela oso agerian oraintxe bertan. Neska gehiago sartzen ari dira eta hori puntu bat da. Oso ahalduntzailea izan daitekeen espazio bat da, zu bezalako jendearekin toki batera joan ahal izatea eta arraroa ez sentitzea. Horregatik ere LBT edo Queer skate topaketa bat egiteko gogoak ditut egun batean, joan eta esateko hemen gaude eta baita egun batean patinatu nahi baduzu ere, dei diezazuket, eta zu zeu izan arazorik gabe.

Skate taldean parte hartu nahi duenak. Mezu elektroniko bat bidali DEKUMASLBT@GMAIL.COM helbidera edo WhatsApp bat 662244228 zenbakira, erabiltzaile gisa parte hartzeko eta formulario bat betez taldean parte har dezakezu.

NORA GOMEZEKIN HITZ EGITEN DUGU, IZOTZ GAINEKO HOCKEY JOKALARIA ETA DEKUMAS LBT-KO LEHENDAKARIA.

DEKUMAS LBT: kaixo Nora, zure kirola deskribatu ahal diguzu?

NORA: Nire kirola izotz hockeya da, eta hori deskribatzeko ez dago ikustea edo praktikatzea bezalakorik. Taldean jolasteko kirolik azkarrena da. 5ek 5en aurka jokatzen dute, bi defentsa eta 3 aurreko, gehi atezainak. Aldaketa etengabea da, ez baitu errekuperatzeko denborarik ematen, eta aldatzen ez bazara, zure taldeak 1 gutxiagorekin jokatzen baitu; beraz, etengabe aldatu behar da jokalaria. Denbora errealean 20 minutuko 3 denbora dira, batzuetan 2:30eko partida bihur daitezkeenak, jokoan gertatzen denaren arabera. Bi edo hiru arbitro daude partidaren arabera. Kanporatzeak, karga okerrak eta bidegabeko zigorrak daude, partidatik geratzen denerako kanporatu eta aldagelara bidaltzen zaituztenak. Niretzat beste kirol batzuetan aurkitzen ez dudan kirol ikusgarria da.

 

DEKUMAS LBT: zer ematen dizu eta zer da zuretzat?

NORA: Kirol honek barruko eta kanpoko bakea eman dit, beste batzuekin bezala suposatzen dut, baina niri honek eman dit. Sasoian mantendu nau 50 urtez, badirela gutxi batzuk, eta horrek zerbait esan nahi du. Diziplina, erantzukizuna, gainerako jokalariekin ikastea, bidaietan elkarrekin bizitzea, eta urte askotako adiskidetasuna. Errekonozimendua eta elastiko nazionala eraman izana ere eraman ditut, eta ziur aski zerbait gehiago egongo da.

Hockeyak esan nahi du, niretzat, ekintzazko bizitza oso bat, bertatik bide onetik ibiltzea eta, horrela, gaur egun naizena sortu ahal izatea.

DEKUMAS LBT: zure kirolean LBT edo LGTBI ikusgarritasunari buruz zer esanen zenuke?

NORA: kiroleko LBT eta LGTBI gaiei dagokienez, esan dezaket nire taldean neska batzuk lesbianak eta bisexualak eta transexualak garela, eta dena primeran doala. Zuzendaritzarekin ez dago inolako eragozpenik, dena da taldearekiko laguntza. Berdin dio zer den bat, azkenean pertsona eta kirolari guztiak garelako, eta horrela izan behar du, eta horrela tratatzen gaituzte. Ni, talde honetan, elkarrizketatua izan naiz, emakume transexual bat bezala eta 60 urtetik gorakoa Antena 3en, Espainia osorako transmisioarekin, eta taldearen aldetik dena izan zen laguntza, ez zuten inolako eragozpenik jarri ni, pertsona transexual gisa, elkarrizketatzeko eta Milenio Panthersen taldean egoteko. Horrelako elkarrizketekin, gainera, ikusi eta entzun nahiko genituzkeen erreferente horiek sor daitezke. Espero dut nire bizitzako kirola baino zerbait gehiago ezagutzera eman ahal izatea.

NANE RAMOSEKIN HITZ EGITEN DUGU. JIU JITSU BRASILDARRA PRAKTIKATZEN DU ETA DEKUMAS LBT-KO BAZKIDEA DA.

DEKUMAS LBT: Kaixo Nane, zure kirola deskribatu ahal diguzu?

NANE: Jiu jitsu brasildarra (edo BJJ) arte martziala da, borrokarako eta defentsa pertsonalerako kirola. Buruz buruko borrokan zentratzen da, lurrean, horretarako luxazioak, itotzeak, ibilgetzeak eta eraisteak erabiliz. Brasilgo jiu-jitsuaren helburua aurkaria luxazio edo itotze baten bidez menderatzea da, kolperik erabili gabe, eta horregatik esaten zaio batzuetan «arte leuna».

DEKUMAS LBT: Zure lorpen eta metak deskribatu.

NANE: Uste dut nire lorpenik handiena Gracie Barra Pamplona bezalako talde zoragarri bat aurkitzea izan dela, talde bat baino gehiago da, besoak zabalik hartu nauten eta lehen egunetik nigan konfiantza izan duten pertsonak dira. Nire helburua oraintxe bertan haurrei eskolak ematea da.

DEKUMAS LBT: Zer ematen dizu?

NANE: Jiu Jitsuak asko ematen dit lehen egunetik, estresa kentzen dit eta nire antsietatearekin laguntzen nau.

DEKUMAS LBT: zure kirolean LGTBI ikusgarritasunari buruz zer uste duzu? Eta uste duzu aniztasunari dagokionez garapenen bat egon dela?

NANE: Gaur egun atzera begiratzen dut, eta argi dago arte-martzialaren ingurunean bilakaera bat dagoela, baina eboluzio handiena nirea izan da, barrukoa. Hau pasatu baino lehen, min eman diet nire ondoan zeuden pertsonei, zoriontsu egiten ninduen kirolean onartua ez izateko beldurrez. Gaur argi daukat nik neuk ez nuela neure burua onartzen eta Jiu Jitsuak ni naizen bezala onartzen lagundu zidala. Beraz, bakoitzak bere atea aurkitzea nahi dut, nik Jiu Jitsuan nirea aurkitu nuen bezala.

DEKUMAS LBT: mil esker hiruei zuen aportazio personal hain baliagarriengatik, zuen ikusgarritasunagatik eta beste emakume LBT batzuentzat kirolean erreferente izateagatik.

– Interesgarria iruditzen zaigu COLEFek kirolean sexu- eta genero-aniztasuna sustatzeko eta bertan LGTBIFobia desagerrarazteko atera duen material hau. Zer deritzozue?

Erreferentziazko material oro ongi etorria da eta are gehiago hasierako fasean gaudela jakinik. Oso tresna erabilgarriak dira, eta abiapuntu izan daitezke erakundeek, profesionalek eta irakasleek LGTBI+ gaia kirolean ikusarazteko ekimenak eta kanpainak garatu ahal izateko.

https://www.consejo-colef.es/post/lgtbi-2020

 

Otsailak 19: kirolean LGTBIfobiaren aurkako eguna

– Dekumas LBT, kontaiguzue pixka bat, nor zarete, zer egiten duzue, zergatik eratu zenuten elkartea…

DEKUMAS LBT (DE-deporte, KU-kultura, M-mujeres, AS-asociadas, L-Lesbianak, B-Bisexuales, T-Transexuales), 2018an Iruñean (Nafarroan) eratutako elkarte bat da, nazio mailako eta maila internazionalekoa.

Elkartea hasieratik sortu genuen emakumeek, Nafarroan emakume LBTen elkarte bat eratzeko beharra ikusi genuen, eta gure nahia emakume LBTen topaleku eta elkargune izatea zen, gure errekonozimendua, ikusgarritasuna bermatu nahi genuen. Horregatik LBT, LGTBIQ+, kolektibo feminista, instituzio publiko eta beste elkarte eta koletiboekin elkarlanean ekintzetan parte hartzen dugu, emakume LBT-en ikusgarritasuna sustatzeko. DEKUMAS LBT elkartean emakumeak, pertsona ez bitarrak fem-aligned, cis-ak edo transak, lesbianak, bollerak, safikak, bisexualak, sexualak edo asexualak.

ZERBITZUAK ETA EKINTZAK:

DEKUMAS LBT-tik emakume LBT-entzako kirol ekintzak, ekintza kulturalak, artistikoak, turismokoak, asialdikoak etabar antolatzen eta bultzatzen dira.

Whatsappean, gaika talde antolatuak ditugu, hitz egiteko, kirolari buruzkoak, irakurle klubak, asialdikoak, bideojokoak e.a. Talde hauetan esan daiteke ekintza psikosozial bat egiten dugula, hau da, elkar laguntzeko taldeak dira, sareak eraikitzeko eta baita LBT erreferenteak sortzeko, “artibismo LBT” kultural eta artistikoari esker. Gure ekimenekin gainera, zera lortzen dugu: hauek egiten ditugun espazioak emakume LBT-entzako espazio ziurrak bilakatzea eta LBT ikusgarritasunerako eta ahalduntze feministarako eremu baita ere.

Gure ekintza eta topaketak ere Iruñeako LGTBI gunean, Harrotun egiten ditugu, eta baita Iruñeako emakumeen etxean. Honetaz gain, beste espazio eta herri batzuetan ere burutzen ditugu, guztien informazioa gure sare sozialetan jartzen dugu: Facebook-en “Actividades Culturales LBT”, Twitterren @DekumasLBT, Istragramen @dekumaslbt, Youtuben “DekumasLBT Asociación”.

– Jakin dugu, beste gauza batzuen artean emakume LBTen arteko kirol taldeak antolatzen dituzuela, ze talde dituzue? Eta norbaitek parte hartu nahi badu, nora jo beharko luke?

Gaur egun, Kirol talde bat dugu, non elkarteak eta erabiltzaileek berek jarduerak proposatzen dituzten, adibidez: mendi-ibiliak, bizikleta-ibilbideak, frontenisa, etab.


Eta futboleko eta padeleko talde espezifikoak ere baditugu. Futbolekoa berrabiatzeko bidean da, pandemiaren okerrenaren ondoren, eta interesatuak bilatzen ari dira. Skate talde bat ere sortu nahi da. Beraz, interesatuek mezu elektroniko bat bidal dezakete DEKUMASLBT@GMAIL.COM helbidera edo WhatsApp bat 662244228 zenbakira, taldeetan erabiltzaile gisa parte hartzeko, formulario sinple bat betez.

– Txoritxo batek kontatu digunez, aurten ere egutegi bat egin duzue Dekumasetik, eta kirol-arloan jarri duzue arreta. Zergatik aukeratu zenuten hau ikusaraztea?

Ikusaraztea aukeratu genuen, elkartea aktibismorako eta LBT emakume gisa ditugun eskubideen aldeko borrokarako pentsatu baitzen, kiroletik eta kulturatik. Ekintza hau 2019an hasi genuen, lehen bi egutegiekin, Nafarroako Gobernuak eta Iruñeko Udalak diruz lagundutakoak, eta bertan islatzen zen emakume lesbianen eta bisexualen aniztasuna, argazkigintzaren artearen bidez ikusarazten zirenak, gizarteari adierazten diren bezala hurbilduz, beren bizitzako uneak, askatasun osoz eta batzuetan gure maitatzeko modua gaitzesten edo epaitzen duen errealitaterik gabe. Eta 2022ko egutegi honetan, Nafarroako Gobernuak diruz lagundua, LBT kirola ikusarazi nahi izan genuen, era berean, erreferenteak sortzeko eta LBT emakumeak animatzeko kirol-guneak leku seguru bihur ditzaten, agerian jarriko gaituen esperientzia bat partekatzeko, desarmatze bakoitzaren barne-prozesuari ere laguntzeko. Egutegiak intersekzionalitate-puntua du, ez soilik LBT, baizik eta, emakumeena ere badenez, ikusgarritasun bikoitza da, emakume kirolarien erreferenteekin.

– Zer erantzun jasotzen ari da egutegia?


Erantzuna arrakastatsua izaten ari da, ia ez da alerik geratzen, eta hori oso pozgarria da, kontuan hartuta oraindik bizi ditugun pandemia-garaiak, espazio publikoetan pertsonekin elkarreragiteko aukera murriztu dituela.

Iruñeko Emakumeen Etxean egutegien aurkezpena eta sinadura egin genuen 2021eko azaroan. Harrera oso zirraragarria izan zen. Nora Gómez, abenduko izotz hockeyaren protagonista eta Nane Ramos otsaileko Jiu Jitsu irudiaren protagonistekin. Hitzordura hurbildu ziren emakume guztiei egutegiak sinatzen eta eskaintzen aritu ziren.

– Nahi duenak non eskuratzen al du?

Badakigu oraindik ale batzuk geratzen direla Iruñeako LGTBI Zentro Publikoan, HARROTUn (San Gregorio kalea 28, Iruña), Nafarroako Gobernuaren LGTBI+ Zerbitzu Publikoaren bulegoan, Kattalingunen (Fuente del Hierro kalea 2) eta Iruñeko Emakumeen Etxean (Agoitz kalea 9). Edo interesik izanez gero, idatzi DEKUMAS LBT emailera: dekumaslbt@gmail.com.

 

– Kirolean LGTBIfobiaren aurkako eguna hurbiltzen ari da. Zergatik da garrantzitsua egun hori ikusarazten jarraitzea eta horrelako efemeridea izatea?

Otsailaren 19an ospatzen da Kiroleko LGTBIfobiaren aurkako Nazioarteko Eguna, LGTBI+ pertsonak, kirolaren munduan jasaten dugun diskriminazioa, modu profesionalean egin edo ez, arbuiatzeko da.Justin Fashanu 37 urteko futbolariak bere buruaz beste egin zuen Londresen, 1990ean homosexualitatea publiko egin zuenetik jasotako presioen ondorioz.

Garrantzitsua da oraindik, gaur egun, gizartea kontzientziatzen eta sentsibilizatzen jarraitzea kirolarien identitate edo orientazio sexualak ezin duela desberdintasunik, diskriminaziorik, jazarpenik edo gorroto-deliturik eragin. Oraindik ere beharrezkoa da hori aldarrikatzea eta ikusaraztea, LGTBI+ kirolariak errespetatuak izan daitezen, eta haien kirol-lorpenengatik eta mugarriengatik baloratuak izan daitezen.

.

-Zergatik da garrantzitsua LBT ikusgarritasuna kirolean?

Hori nabarmendu nahi dugu, kontakizun batean, Patricia Reche gure kideak, DEKUMAS LBTko bazkide eta futbol taldeko kideak, kontatzen duen lehen pertsonako sentimenduaren bidez. “Futbología lesbika”.

Futbología lesbikoa.

Noiztik noizera galdetzen didate zer esan nahi duen futbitoak niretzat. Existitzeko, izateko aukerari buruz galdetzea bezela da niretzako. Beti jakin izan dut mugimendua eta ekintza gustatzen zitzaizkidala, ez nekiena, eta gero jakin nuen hori emakumeen kasuan, bereziki heterosexualen kasuan, erronka antipatriarkala zela. Eta hori ez diot nik, erregimen frankistak 1971n «finolis versus folkloricas» partida mitiko hura antolatzean esan zuen, emakumeak kirol munduan hegoak zabaltzen hasi zirela, eta barregarri uzten saiatu behar zirela. Lola Flores versus Encarna Polo ez da batere barregarria, ezin irudika daitekeen potentzialidadea dauka.

ARGAZKI-MUNTAIA RELATALES fanzinean azaltzen dena, DEKUMASek editatutako fanzinea Nafar Gobernuaren NABIk diruz lagundua. Bere bigarren edizioa eskuragarri dago, DEKUMAS LBTrekin harremanetan jarri interesa izanez gero.

Baina itzul gaitezen atzera. Gero jakin dut hori guztia. Baina 14 urterekin, ez nintzen egokitzen esleitu zizkidaten genero-aginduetara, futbola gustatzen zitzaidan eta kirola egin nahi nuen. Ez nekien, eta orain badakit, han nire familia hautatua aurkituko nuela, nire nortasuna aurkituko nuela. Ni bezalako neskak, genero aginduak jarraitzen ez zituztenak eta partidu bakoitzean energia atomikoa hedatzen zutenak. Partiden ondoren, gure gorputzen arteko topaketak etortzen ziren. Izan ere, han aurkitu nituen heterosexualitatea desafiatzen zuten neskak, zer egiten genuen jakin gabe, hori orain badakigu. Han izan nituen lehen garaipenak eta porrotak zentzu guztietan. Haiek nirekin jarraitzen dute, baina urteetan lehiaketak utzi ditugu, ez gogo faltagatik, denbora faltagatik baizik. Baina gizarteko jokoz kanpo guztiek nigan jarraitzen zuten, eta nik ekipo on baten bila jarraitzen nuen eta DEKUMAS LBT aurkitu nuen. Astelehenero LBT nesken arteko partidak antolatzen eta sustatzen ditugu, estadio zoragarri batean. Eta han transfutbolarekin topo egin nuen. Han ez zen garrantzitsua ondo jokatzea, adinaren araberako kategoria batekoa izatea, ezta ekipaziorik izatea ere. Han garrantzitsuena taldearen parte sentitzea zen, beste guztia alde batera utzita. Luzaketak partekatzen genituen eta aukeratutako familia are gehiago zabaltzen genuen. Esan gabe doa partiden osteko topaketa guztiak golak bezain biziak eta ospatuak izan direla, bat-batean LBT emakume talde bat aurkitu baikenuen gure bizitzako kornerrak partekatzeko. Eta hau DEKUMAS da edozein jatetxe giroko jatetxe eta edozein kirol ikusgarritasun bihurtzeko gai den topagunea.


– Zuen ustez, nola eragiten die emakumeei bereziki LGTBIfobiak kirolean?

Kirolean, profesionala izan edo ez, egitura eta funtzionamendu androzentrikoa mantentzen dira, beraz, emakumeak gehien diskriminatzen dituen eremuetako bat da (talde gutxiago, soldata gutxiago eta onarpen publiko eta sozial gutxiago). Emakume lesbianek, bisexualek eta transexualek erreferente batzuk dituzte kirolean. Xumeak ez diren edo diskriminatzaileak diren kirol-izapideekin borrokatzen diren emakume trans kirolariak. Kirol-karreren aurretik edo ondoren armairutik atera diren emakume lesbianak. Baina horiek guztiek diskriminazio bikoitza jasan dute, emakume eta LBT izateagatik soilik.

Kirolean LBT emakumeen ikusezintasuna eta diskriminazioa murriztera bideratutako ekintza bakoitza garrantzitsua da beste neska batzuk babestuta senti daitezen edozein kirol egiteko, eta diren horretaz harro eta zoriontsu bizitzeko, beren identitatea edo sexu-orientazioa edozein dela ere.

LGTBIfobia kirolean

Joan den ostiralean, otsailaren 19an, kirolean LGTBIfobiaren aurkako eguna ospatu zen Iruñean, eta Harrotuk mahai-inguru bat antolatu zuen. Bertan, LGTBI kirolariek bertatik bertara kontatu ahal izan zituzten gai horri buruz dituzten esperientziak eta ikuspuntuak.

Hitzaldiak hainbat gai jorratu zituen: kirol munduan LGTBI izateari buruzko esperientzia negatiboak, kirol bizitzan aurkitu dituzten oztopoak, izan dituzten babes elementuak eta etorkizunean lortu beharreko erronkak. 4 elementu horiek eztabaida handia sortu zuten mahai-inguruan aktiboki parte hartu zuten entzuleekin batera, eta bizipenen eta bizi-gogoeten trukea bihurtu zen, horrelako blog-post baterako baino askoz gehiago.

Baina, hala ere, nire inpresioak aipatu nahi nituzke. Lehenik eta behin, hizlarietako batek bakarrik kontatu zituen zuzeneko bizipen negatiboak LGTBI izateagatik. Horrek modu positiboan harritu ninduen, kirol profesionala oso mundu lehiakor gisa ulertzen bainuen, desberdintasunen ez oso abegikorra, eta bestearekiko edozein desberdintasun lehiaketa-kodeetan makurrarazteko arrazoi izan daitekeelako. Baina bere esperientzien arabera, hori ez zen horrela izan.

Zuzeneko esperientzia negatiborik oso bizi izan ez bazuten ere, LGTBI kolektiboari buruzko beste jarrera negatibo batzuk azaldu zituzten, oro har, orokortasunez, iruzkin homofonoz, barrezka eta abar. Badirudi horretaz ez dela inor libratzen, eta horrek hausnarketa ugari eragin zituen taldeko kide izateari buruz, LGTBI pertsonaren banakako erantzukizunari buruz iruzkin horiei aurre egiteko, horiekiko erantzukizun kolektiboari buruz, erru-sentimenduari buruz, etab. Eztabaida zirraragarria izan zen.

Harritu ninduen beste gauza bat izan zen kirol minoritarioak egiten zituzten hizlariek, hala nola jockeya eta errugbia, esperientzia positiboenak kontatu zituztela, eta gehiengoaren kirola egiten zuen hizlariak, berriz, futbola (hau ere errege kirola bezala deitua), esperientzia negatiboenak. Zenbat eta txikiagoa izan kirola, eta zenbat eta oztopo gehiago izan kirola egiteko, orduan eta zaintza pertsonal gehiago dago kirol horretan. Barruan babesteko modu bat bezala, kanpoan zailtasunak daudenean. Hausnarketa interesgarria, ezta?

Baina ez ziren horiek izan argitara atera ziren gai bakarrak: ezbeharrak gainditzeko beharrezkoa den indar pertsonalaz (edo ahalduntze pertsonalaz) hitz egin zen, kirol munduan LGTBI pertsona gisa aske izateko berdinen arteko laguntzez, emakume izateagatik gehitutako zailtasun ugariez (beste behin ere emakumeak alde negatiboan daude, emakume izateagatik bakarrik), eta abar. Gainera, lortzeko dauden erronkez ere hitz egin zen. Eta zentzu horretan, bi ageri ziren: berdintasuna eta hezkuntza.

Pertsonalki, ez zitzaidan batere harritu bi erronka orokor horiek ateratzea. Izan ere, nahiz eta pertsona horiek ez zuten zuzeneko bizipen negatibo larririk kontatu (eraso fisikoak, adibidez), bizipen negatiboen sare zabal baten berri eman zuten, hala nola taldeko iruzkinak, mofak, bakardadea, erreferenterik eza, balio-judizioak, trabak, beldurrak, errua… Askatasunaren bidean, berdintasunaren bidean, mota guztietako harriak sortzen dituzten jarrerak eta sentimenduak. Eta beste behin ere, argi eta garbi ikusten da hezkuntzaren beharra: Hezkuntza etxean, ikastetxean, eta kasu honetan, kirol klubetan. Horrela bakarrik lortuko da benetako berdintasuna, eta agian egunen batean, utz diezaiogun egun hau ospatzeari, mundu guztia aske izan baitaiteke, edozein dela ere egiten duen kirola.

 

Ander Iribarren Hualde

Kattalingorriko sexologoa

 

Loading new posts...
No more posts